آنلاین بودن کودکان؛ نیازمند نظارت بیشتر است

سلامانه: یادداشتی از دکتر بهروز بیرشک، روان‌‌شناس و استاد دانشگاه علوم پزشکی ایران: دنیای مجازی‌ در زندگی امروز هم نقش سازنده و مفید دارد و هم نقش غیرسازنده و آسیب‌رسان. مخصوصا این روزها که به دلیل شیوع ویروس کرونا، بچه‌ها به مدرسه نمی‌روند و وقت آزاد بیشتری دارند.
از طرفی کلاس‌های درسی‌شان آنلاین برگزار می‌شود و وزارت آموزش و پرورش، این امکان را برای محصلان همه دوره‌های تحصیلی به وجود آورده که بتوانند به صورت مجازی از برنامه‌های آموزشی کلاس استفاده کنند. این فرصت خوب است اما باید به این مساله‌ مهم بسیار توجه داشته باشیم؛ بچه‌ها باید از دستگاه‌های هوشمند متصل به اینترنت برای ورود به دنیای مجازی و شرکت در کلاس‌های آنلاین استفاده کنند و این امر مستلزم نظارت بیشتر والدین است.

البته متاسفانه حتی برخی خانواده‌هایی که در تهران زندگی می‌کنند، امکان مالی برای تهیه دستگاه‌های هوشمند مثل رایانه، لپ‌تاپ و تلفن‌های هوشمند ندارند، چه برسد به نقاط محروم‌تری که استفاده از امکان آموزش و پرورش به این طریق برایشان بسیار مشکل‌‌تر است. چقدر خوب است روشی جایگزین شود که این فشار و تحمیل برای خانواده‌ها به وجود نیاید.

حالا که لاجرم تنها امکان تحصیل از طریق اینترنت و با ورود به دنیای مجازی است و تلفن‌های همراه هوشمند ولو برای ساعاتی در روز در اختیار کودکان و نوجوانان قرار می‌‌گیرد، خانواده حتما باید نظارت کلی داشته باشند. این دوران قرنطینه فرصت و در ضمن مشکلات زیادی همراه داشته است. بسیاری از افراد از فرصت‌های ایجادشده استفاده کردند و کنار خانواده به فعالیت‌های مثبت، سازنده و خلاق پرداختند اما برخی دیگر وقت‌شان را صرف خواندن مطالب و تماشای برنامه‌های گفت‌وگوی دوطرفه، حاشیه‌ساز، بی‌محتوا و مستهجن افرادی کردند که شهرتی از همین راه به هم زده‌اند.

چنین مسائل به راستی آزاردهنده و برخی برنامه‌ها که کودکان و نوجوانان با گشت و گذاری ساده در دنیای مجازی می‌توانند به آنها دسترسی پیدا کنند، بسیار مخرب هستند. متاسفانه بسیاری از برنامه‌ها و شبکه‌های اجتماعی که روی این دستگاه‌ها نصب می‌شود بدون فیلترینگ هم قابل دسترسی هستند و بچه‌ها خیلی راحت می‌توانند وارد آنها شوند. این شبکه‌ها و صفحات مجازی برای آنها جذابیت‌های خاصی دارد ولی با قدم گذاشتن در این فضا، پیام‌ها، مطالب، تصاویر و فیلم‌ها و رفتارهایی می‌بینند و حرف‌هایی می‌شنوند که اصلا برای سنشان مناسب نیست. پس واجب است که خانواده‌ها کنترل لازم را داشته باشند و نظارت کنند که فرزندشان بیشتر درگیر چه برنامه‌هایی است، چه برنامه‌هایی را نصب کرده و چه صفحه‌هایی را دنبال می‌کند.

علت این همه تاکید ما این است که بسیاری از افراد که خوشبختانه اغلب آنها خارج از کشور اقامت دارند و کسانی که اسم شبه‌سلبریتی دارند، گفت‌وگوهای دونفره، مطالب و رفتارهای بسیار مبتذل و ناشایست در فضای مجازی به اشتراک می‌گذارند و به مخاطبان‌شان توصیه‌هایی می‌کنند که می‌تواند بسیار مخرب باشد، به‌خصوص برای کودکان، نوجوانان و حتی جوانان. آنها به خیر و صلاح و تربیت بچه‌های ما توجهی ندارند، فقط می‌خواهند مطرح باشند و دیده شوند. هرچقدر تعداد دنبال‌کنندگان چنین افرادی بیشتر شود، احساس غرورشان بیشتر خواهد شد.

عوارض قرار گرفتن نسل جوان‌تر در معرض این رفتارها و گفتارها بسیار زیاد است. خانواده‌ها باید به این مساله توجه داشته باشند و کنترل و نظارت را فراموش نکنند. علم و آگاهی‌شان را راجع به استفاده از شبکه‌های اجتماعی و کار در دنیای مجازی بالا ببرند و ببینند فرزندشان بیشتر وقت آزادش درگیر چه نوع برنامه‌هایی می‌شود. والدین با برنامه‌های سازنده و مفیدتر می‌توانند فرزندشان را سرگرم کنند. مشکلات و دغدغه‌های فکری و اضطراب این روزها در جامعه ما کم نیست بنابراین لازم است برای حفظ بهداشت روان جامعه و مخصوصا فرزندانمان قدم‌هایی برداریم.
دکتر بهروز بیرشک، روان‌‌شناس و استاد دانشگاه علوم پزشکی ایران

دیدگاه‌ها

افزودن دیدگاه جدید

600x300.gif